تازه های کتاب در ایران  - بخش دهم- دی ماه  1394 

 

نسرین پورهمرنگ

   

دهلیزهای رستگاری/

والتر بنیامین/ ترجمه‌ی صابر دشت‌آرا/ نشر چشمه/ ۱۵۰ صفحه

والتر بندیکس بنیامین فیلسوف، مترجم، نویسنده و روزنامه‌نگار آلمانی با گرایش‌های مارکسیستی و از همکاران موسسه‌ی تحقیقات اجتماعی در فرانکفورت بود. وی طی حیات کوتاهش ‏ (۱۵ ژوئیه ۱۸۹۲۲۷ سپتامبر ۱۹۴۰) توانست آثار منتقدانه‌ی قابل تاملی در زمینهی هنر و ادبیات از خود برجای بگذارد.البته این آثار از نظر تعداد اندک بود؛ او در دوران حیاتش فقط دو کتاب منتشر کرد.اما اینک او را به عنوان یکی از پیشگامان زیبایی شناسی مارکسیستی تفسیرگران برجسته‌ی فرهنگی قرن بیستم به شمار می‌آورند. البته بنیامین از معدود منتقدان مارکسیست بود که مدرنیسم را یکی از صور زیبایی شناسی می دانست.

بنیامین طی سالهای دهه‌‌های ۱۹۲۰ و ۱۹۳۰همکاری‌هایی با مکتب فرانکفورت داشت. البته شخصیت‌های اصلی مکتب فرانکفورت از جمله تئودور آدرنو و ماکس هرکهایمر بر تحلیل‌های او خرده می‌گرفتند که به اندازه ی کافی دیالکتیکی نیستند. اما جالب است که بدانیم همین فقدان گرایش جدی او به تحلیل‌های دیالکتیکی؛ موجب محبوبیت او در دوره ی نهضت ضدمارکسیستی پسامدرنیستی شده است.

بنیامین با بهره گرفتن از اندیشه‌های کانت کوشید تا پروژه‌های معرفت شناسانه‌ی او را پیگیری نماید. او به جای تمرکز بر ابژه ها کوشید تا راههای درک آنها را کشف نماید و به‌جای جست و جوی معرفت بر راههای کسب معرفت تمرکز کرد. البته او برای درک این شیوه‌ها به تفکر انتزاعی روی نمی‌آورد و حمایت پرشور وی از تجربه‌گرایی او را به منتقدان سیاست فرهنگی استالین تبدیل می‌سازد.

از جمله کارهای ارزشمند بنیامین برای شناخت راههای معرفت تجربی؛ جست و جو در زندگی روزمره‌ی پاریس در قرن نوزدهم و دهه‌های ابتدایی قرن بیستم بود. بنیامین به خاطر تهدید‌های فاشیسم به فرانسه آمده بود و مجذوب هنر و ادبیات آن شده بود. با الهام از مفهوم خیابانگرد شارل بودلر؛ خود نیز در گوشه و کنار پاریس پرسه می‌زد؛ مناظر و آواها و نداهای آن را جذب می‌کرد و بینش خود را نسبت به این شهر تاریخی درونی می‌ساخت.او می‌کوشید تا تصویرهای تاریخی را در بی‌اهمیت‌ترین نمودهای واقعیت روزمره جست و جو نماید.

همچنین دیگر ویژگی مهم اندیشه‌های بنیامین به بازتولید مکانیکی آثار هنری بازمی‌گردد. او برخلاف آدرنو و سایر اعضای مکتب فرانکفورت؛ بازتولید انبوه و مکانیکی آثار هنری در قالب عکس و فیلم و نوارهای مویقی را کاری بی‌ارزش قلمداد نمی کرد و معتقد بود که این روند نه تنها به توسعه‌ی دمکراسی کمک می‌کند بلکه به زوال جایگاه و مرجعیت آیینی هنر می انجامد که نتیجه‌ی آن متلاشی شدن سنت‌ها است.

در این کتاب نویسنده کوشیده است تا نسبت تفکر بنیامین با معرفت‌شناسی را آشکارتر سازد. درک این نسبت به شناخت آرای ادبی و هنری بنیامین نیز یاری می‌رساند.

 

دموکراسی پس از دموکراتیزاسیون/
نوشته‌ی جنگ جیب چوی /ترجمه‌ی سعیدرضا اتحادی /
انتشارات فرهنگ نشر نو/ ۳۷۸ صفحه


کتاب دموکراسی پس از دموکراتیزاسیون: ریشه ها و بحران های دموکراسی محافظه کار کره جنوبی به همت انتشارات فرهنگ نشر نو و با همکاری نشرآسیم منتشر شد. این کتاب در زمره‌ی نخستین منابع ترجمه شده به فارسی درباره‌ی شرایط اجتماعی و اقتصادی کشورهای شرق آسیا می‌باشد.
مترجم کتاب؛ سعیدرضا اتحادی کارشناس ارشد روابط بین الملل از دانشگاه اینها کره جنوبی، این اثر را از زبان کره ای به فارسی ترجمه کرده است. کره جنوبی در سال ۱۹۴۵ از شبه جزیره‌ی کره شمالی مستقل شد و قاون اساسی آن در سال ۱۹۴۸ تدوین و در سال ۱۹۷۲ نیز اصلاحاتی بر آن افزوده شد.
کره جنوبی طی نیم قرن اخیر سریعترین رشد اقتصادی دنیا را داشته به طوری که از سال ۱۹۶۳ و ظرف مدت ۴۰ سال سرانه‌ی قدرت خرید شهروندان این کشور به ۱۴ برابر افزایش پیدا کرد.جالب است که بدانیم دست یافتن به چنین نتیجه‌ای برای بریتانیا بیش از دو سده و برای آمریکا بیش از یک و نیم قرن به درازا کشید.
از این توسعه‌ی خیره کننده در ادبیات شفاهی این کشور با عنوان معجزه‌ی رودخانه‌ی هان نام برده می‌شود. در جامعه‌های بین‌المللی نیز از این کشور با عنوان ببر آسیا نام برده می شود.
شیوه‌ای که برای توسعه‌ی اقتصادی این کشور به کار گرفته شد در جامعه شناسی توسعه با عنوان توسعه ی وابسته و پویا نامیده می‌شود. این بدان معناست که این کشور ضمن حفظ روابط خود با جامعه‌ی جهانی و اجازه ی سرمایه‌گذاری به شرکت‌های بین‌المللی؛ به حمایت از سرمایه‌گذاران داخلی نیز پرداخت. کره جنوبی یکی از اعضای سازمان همکاری اقتصادی و توسعه (OECD) می‌باشد. همچنین از دیدگاه بانک جهانی و صندوق بین‌المللی پول؛ در ردیف اقتصادهای توسعه یافته قرار دارد.
سئول، پایتخت این کشور، یکی از ده کلانشهر اقتصادی و مالی در دنیاست. کره جنوبی دارای منابع طبیعی اندک و کمترین مساحت میان کشورهای گروه ۲۰ می‌باشد. اما با وجود بر این؛ یکی از اقتصادهای پرقدرت دنیا محسوب می‌شود. رشد صنعتی سازی از دهه‌ی ۱۹۶۰؛ این کشور را در کنار جمهوری دمکراتیک آلمان و ژاپن به یکی از صادرکنندگان بزرگ انواع کالاهای مصرفی و صنعتی تبدیل کرده است.
از این کشور به عنوان هفتمین شریک بزرگ تجاری آمریکا نام برده می‌شود. کره جنوبی دومین میزان ذخایر ارزی را میان کشورهای توسعه‌یافته ششمین ذخایر ارزهای خارجی را در جهان داراست.
کتاب دموکراسی پس از دموکراتیزاسیون به تحلیل شرایط اجتماعی و سیاسی کره جنوبی از سال ۱۹۹۳ به اینسو می‌پردازد.
نویسنده‌ی کتاب، جنگ جیب چوی استاد دانشگاه و از منتقدان سیاسی کره جنوبی است. وی در این کتاب با بهره‌‌گیری از مفاهیم بنیادین دمکراسی به بررسی این موضوع می‌پردازد که این کشور پس از تثبیت فرآیند دمکراسی در این کشور؛ چرا از سال ۱۹۹۳ مسیر محافظه‌کاری سیاسی را در پیش گرفت.
این کتاب در ۸ فصل تدوین شده است و نویسنده طی این فصل‌ها ضمن بررسی دلایل شکل‌گیری دمکراسی در این کشور؛ روند مبارزه‌های مردمی پس از جدا شدن از کره شمالی و سبک شرقی دمکراسی در کره؛ به مدل اقتصادی این کشور می‌پردازد.
موفقیت مدل توسعه‌ی اقتصادی پارک چونگ هی ضمن اینکه کره را به یکی از اقتصادهای برتر دنیا تبدیل ساخت؛ زمینه‌های شکل گیری مبارزه‌های دمکراسی خواهانه را نیز در این کشور فراهم ساخت. اما موضوع اصلی که نویسنده در این کتاب به آن می‌پردازد این است که چرا کره جنوبی پس از استقرار پایه‌های دمکراسی به سمت محافظه‌کاری سیاسی کشیده شد.
نویسنده در فصل هشتم و پایانی کتاب با عنوان مردمی کردن دموکراسی می‌کوشد تا از بحث‌های خود نتیجه‌گیری کند. در این فصل موضوعاتی از جمله دموکراسی محافظه کارانه ، سرکوب تعارضات و حذف ایده های جایگزین، گذارتعارضات فردی به تعارضات اجتماعی، انحطاط به سوی دموکراسی نئولیبرال و چرا دموکراسی نیز به یک دولت کارآمد نیاز دارد؟ به چشم می‌خورد؛ که جیب چوی کوشیده تا از خلال این موضوعات بر ضرورت پیشبرد روندهای دمکراتیک تاکید نماید.