چرا راديو و تلويزيون
نسرين پورهمرنگ

در غيابشبكههايخصوصيراديو و تلويزيونبرايبيانو بازتابديدگاههاياقشار گوناگونجامعهو طيفهايروشنفكر و نخبهصدا و سيما بهعنوانرسانهييدر دسترسو فراگير ميتواند نقشاصليرا در جامعهايفا كند. راديو و تلويزيوندر دسترسترينرسانهدر ايرانو شايد در همهيدنيا باشند.

فراگير و عامبودناينرسانهنيز بهسطحو محتوايبرنامهها و جهتگيريهايشبرميگردد كهميتواند بهراحتيمخاطبعامرا با خود همراهسازد. مفهومو علتديگر در دسترسبودنو فراگير بودنرسانهيراديو و تلويزيونبهكنشمخاطبانآنبرميگردد.

اگر چهارزانبودناينرسانهنيز در اينميانبيتاثير نيست. وقتيمخاطبدر پايراديو و يا تلويزيوننمينشيند در واقعدر نقشيكپذيرندهيمنفعلافكار و ايدههاييكهبهاو القا ميشود ظاهر ميشود نهاينكهمخاطبرسانهيراديو و تلويزيوناز تواناييتحصيلبرخوردار نباشد بلكهدر كليتقضيهمخاطبانرسانههايفراگيريهمچونراديو و تلويزيوناز چنينماهيتيبرخوردار است. اينكليتدر ايرانكهشبكههايراديوييو تلويزيونمحدود و از نظارتدولتيبرخوردار ميباشند پر رنگتر و چشمگيرتر است.

 امكانانتخاببرايمخاطباندكاستو چهبسيار موارد كهمخاطباناز سرناگزيريو تنها برايسرگرمشدنخود را در معرضامواجراديو و تلويزيونقرار ميدهند بهعبارتيراديو و تلويزيونشايد در اغلبنقاطدنيا عضو آخر هر خانوادهباشد كهسكوتو يكنواختيفضايخانهو خانوادهرا از ميانميبرد و افراد خانهرا با دنيايخارجو وقايعبيرونمتصلمينمايد اتصاليكهبرايافراد بسيار ضروريو مورد نياز استو احساسحركتو تداومجريانزندگيرا در آنها تقويتميكند. راديو و تلويزيونبهواسطهيسهلالوصولبودنبرنامههايشمورد استفادهيهمهيافراد از همهيطبقاتو در همهيسنيناست.

نياز نيستكهانسانها از ذهنجستوجوگر و فعاليبرخوردار باشند تا بخواهند بهسراغراديو و تلويزيونبروند با پيچاندنيا فشار دادنيكدگمهميتوانخود را در معرضانواعامواجتبليغاتيقرار دادهو بدوناينكهخود نيز متوجهباشيممتاثر از آنها شويم. سخناصلياينكهاستفادهاز امواجرسانهيفراگيريهمچونراديو و تلويزيوننيازمند هيچگونهمرارتو تلاشذهنيبرايفهمموضوعاتنيسترنگ، صدا، تصوير و موسيقيبهراحتيدر ذهننفوذ ميكنند و اثر ميگذارند. اما داستانكتاب، مجلهو روزنامهاز نوعديگر است. كسيكهكتاب، مجلهو روزنامهميخواند در واقعدستبهانتخابميزند از ميانبيشمار كتاب، مجلهو روزنامهمورد مناسببا علاقهو افكار خود را برميگزيند.

انتخابنياز بهتامل، تفكر و جستوجو دارد هر قدر كتابها و مجلاتو روزنامهها از عمقو غنايبيشتريبرخوردار باشند افكار جديتريو پيگيرتريرا ميطلبند تا بتوانند همپايآنها حركتكنند. مطالعهيكتابها و نوشتارها بهذهنپويا و فعالنياز دارد اهلمطالعه، مطالعهيخود را با بهاتمامرسانيدنيككتابو مجلهبهپاياننميرسانند بلكههر بار با مطالعهيآثار جديد افقهايفكريجديدتريرا بهرويخود ميگشايند و ايننياز بهپيگيريو جديتو علاقهمنديو در يككلمهذهنفعالو پويا دارد.

حالچرا تيراژ كتاب، مجلهو روزنامهدر ايرانبسيار بسيار پاييناستشايد بتواناز آنچهگفتهشد علتآنرا دريافت. بيترديد ارزشو محتوايكتابها و نشرياتيكهدر كشورمانمنتشر ميشوند اگر نهبيشتر كهكمتر از ساير كشورها نيستند اينمسالهبهويژهدر زمينهيادبياتداستانينيز جديتر استهر سالهآثار ارزشمنديدر زمينهيادبياتداستانيدر ايراننوشتهو منتشر ميشود اما تيراژشانبا ساير كتابها و موضوعاتفرقچندانيندارد اينواقعيتدر بارهيآثار داستانيترجمهشدهنيز از ويژگييكسانيبرخوردار است.

تيراژ پايينكتابها تنها بهتاليفاتداخليبرنميگردد ترجمهها در همهيرشتهها و موضوعاتنيز از تيراژ پايينو ناچيز برخوردارند. با توجهبهآنچهگفتهشد شايد بتوانعلتكمرنگبودننقشو جايگاهروشنفكراندر ساختار اجتماعيو سياسيايرانرا دريافتايندر حالياستكهروشنفكراندر كشورهايپيشرفتهاز نقشو جايگاهتعيينكنندهييدر بر همكنشيهايمردمانجوامعخود برخوردارند و اينبرخورداريتلاشساليانمردمانشرا بههدر كهنميدهد هيچاز حاصلشجوامعو مردمانديگر نيز بهرهمند ميشوند.